Saturday, June 15, 2019

BÀI 77: Tổng Thống Biden? - Vũ Linh


BÀI 77: Tng Thng Biden?
Vũ Linh
Còn đâu 17 tháng nữa mới tới bầu cử tổng thống. Hiện nay, chẳng ai biết đảng Dân Chủ sẽ đưa ai ra đấu võ cùng liên danh Trump-Pence. Cũng chẳng ai biết chính trường Mỹ sẽ xẩy ra chuyện lớn nhỏ gì trong hơn cả năm nữa.
Kẻ này chẳng tốt nghiệp Đại Học Bói Toán nào, nên đoán mò cũng giống như hồi nhỏ ở Sàigòn đổ xí ngầu với mấy chú Ba bán bò viên, may rủi, ai biết được? Dù vậy, bài này cũng bàn ra bàn vào về cuộc bầu tổng thống tới. Hai năm nữa, quý độc giả sẽ có dịp nhận định về tài... ‘đoán sai’ của kẻ này.
       Dưới đây là quẻ của thầy bói không mù này.
Cuộc bầu tổng thống năm 2020 sẽ là một cuộc bầu lịch sử với những hệ quả cực kỳ lớn lao, một sự lựa chọn rõ rệt giữa hai thái cực của chính trường Mỹ. Kết quả bầu cử? Nếu TT Trump của đảng CH không tái đắc cử thì một ứng cử viên của đảng DC sẽ đắc cử, bảo đảm không đúng không tính tiền.
Vị ứng cử viên của đảng DC với hy vọng trung số (hay trúng gió) đó có chừng 80% triển vọng sẽ là cụ Joe Biden, cựu phó tông tông của Obama.
Trước hết, ta coi qua vấn đề liên danh nào?
Bên CH, coi như 90% sẽ là liên danh Trump-Pence. Hầu hết các tổng thống đương nhiệm đều ra tái tranh cử và không thay đổi ông phó, sẽ gây đàm tiếu nhức đầu rất bất lợi. Nhất là ông Trump, đã bị TTDC tố cáo thay đổi phụ tá nhanh hơn vua Tàu thay thứ phi. Hai ông Trump và Pence cho đến nay cũng có vẻ hợp nhau, chưa đụng độ gì.
Kẻ này không dám chắc chắn 100%, dành 10% cho bất ngờ có thể xẩy ra. Thứ nhất ông thần Trump là người chẳng ai đoán được ngày mai làm gì, nói gì hay tuýt cái gì. Biết đâu chừng ông nổi hứng, quẳng hết vào thùng rác, không ra tranh cử nữa, nhẩy lên máy bay riêng dắt vợ đi vòng quanh thế giới ngao du thì sao? Thứ nhì, sự đánh phá cực tàn bạo của đảng đối lập DC với sự tiếp tay xả láng của cả khối TTDC từ ngày ông Trump chưa tuyên thệ, biết đâu sẽ như… nước chẩy đá mòn, có hậu quả nghiêm trọng như đàn hặc, bị cấm ra tranh cử tại nhiều tiểu bang, bị chính các đồng chí CH khuyến cáo không nên ra lại, bị cử tri bảo thủ bỏ rơi,…? Xác suất xẩy ra rất thấp, nhưng không phải không thể xẩy ra trong cái chính trường bát nháo Mỹ hiện nay.
Bên DC là liên danh... bí mật mà chưa ai đoán được. Cho đến nay, đã có hai tá ứng cử viên, quý độc giả có thể lấy bất cứ hai tên nào nhập vào nhau, thành liên danh. Chưa kể tất cả các ứng cử viên đều có thể lấy một chính khách không có trong danh sách làm bạn đồng chí, ai biết được.
Nhìn vào thăm dò dư luận, người ta có cảm tưởng chỉ có hai cụ khủng long tranh cử tổng thống, tất cả những vị còn lại, lo dành giựt cái trách nhiệm phó tông tông, nếu không bận đi dự quốc táng ở Phi Châu thì cũng chỉ đứng bên cạnh tung hô chánh tông tông.
Tất cả thăm dò hiện nay cho thấy bên DC, khó ai có thể hạ được cụ cựu phó Biden, với hậu thuẫn trên 30% trong khi cả 23 người khác chia nhau phần còn lại, vị chi 70 chia cho 23 = 3% mỗi người.
Dù vậy, chúng ta cũng vẫn phải thận trọng vì trong thời buổi mà TV thống trị chính trị, chưa ai biết những cuộc tranh luận trực tiếp trên TV trong những tháng tới sẽ đưa ngôi sao DC nào lên và dìm ngôi sao nào xuống.
Một điểm hết sức quan trọng mà ai cũng phải để ý: cụ Biden đứng đầu trong đảng DC hiện nay nhưng lại là một ứng cử viên hết sức yếu trên nhiều phương diện. Chưa kể biệt tài nói hớ, làm hớ của cụ.
Trước hết, cụ Biden đúng là ... ‘cụ’ thật! ‘Cụ’ về tuổi tác dĩ nhiên, nhưng cũng là ‘cụ’ dưới khiá cạnh hành xử và quan điểm chính trị. Một chính khách DC đã ca tụng cô dân biểu nhí Ocasio-Cortez là “tương lai của đảng DC”, nghe chói tai nhưng không hoàn toàn vô lý, nhất là khi nhìn vào sự trổi dậy của cánh cực tả trẻ trong đảng DC. Nhìn vào khối này, thật khó mà tưởng tượng có chỗ cho cụ Biden đứng trong đảng DC. Một cụ ông da trắng của thế kỷ 18 ra lãnh đạo nước Mỹ của thế kỷ 21? Đám trẻ này hô hoán nếu đưa cụ Biden với những tư tưởng dĩ hòa vi quý cổ lỗ sĩ ra thì bảo đảm ông thần Trump sẽ hạ dễ dàng như đập ruồi. Dĩ nhiên, ông Trump không trẻ hơn cụ Biden về tuổi tác, nhưng như cái anh bình loạn gia Scarborough của đài MSNBC đã từng nhận định, ông Trump đứng cạnh ông Biden, người ta có cảm tưởng như ông Trump trẻ hơn cụ Biden ít nhất hai chục tuổi.
Cụ Biden bất chấp, cho đám trẻ này là thiểu số quá khích trong khi cụ nhắm vào khối đa số ôn hoà trong và ngoài đảng DC, là thành phần cụ sẽ cần nếu muốn hạ TT Trump.
Cụ Biden có nhiều ‘đặc tính’ tai hại:  Nhà báo John Nolte mô tả cụ Biden như một ông da trắng (trong thời buổi này, đó là cái tội đáng chu di tam tộc!), già úa tiêu biểu cho thế hệ ông nội ông ngoại của giới trẻ hiện nay, nhàm chán đúng như biệt danh ‘Joe ngái ngủ’ TT Trump đã tặng cho cụ. CNN thì phán cụ Biden coi bộ lười biếng, không còn sáng kiến mà chỉ đi góp nhặt hay cóp ý kiến người khác, tự mãn và phách lối vì cả đời ăn trên ngồi trước, nhưng vẫn không có tư cách và khả năng của một người lãnh đạo (CNN đấy nhé!)
Nguy hiểm hơn cả cho cụ Biden là dường như TTDC không hồ hởi lắm, mà có vẻ muốn ủng hộ... bà Warren hơn thì phải.
Tệ như vậy nhưng lại có hy vọng lớn nhất. Nói lên sự nghèo nàn nhân sự của bên DC.
Ngay bây giờ, để có căn bản ‘bàn ra tán vào’, thôi thì ta cứ coi như cụ Biden sẽ đại diện cho liên danh DC. Vấn đề là ai sẽ là người đứng cùng.
Theo kẻ này đoán mò, người có nhiều triển vọng thắng cuộc chạy đua đi dự quốc táng sẽ là bà Kamala Harris, và ta sẽ thấy liên danh Joe Biden – Kamala Harris.
Ở đây, phải nói ngay ta chỉ lựa trong danh sách các ứng cử viên tổng thống để bàn thôi, chứ thực tế cụ Biden có thể lựa bất cứ chính khách DC nào khác.
Tại sao Bà Harris?
Cụ xã nghiã Bernie Sanders chắc chắn sẽ là người đầu tiên không thể đứng cùng. Hai cụ ông da trắng gần bát tuần trong hai tiểu bang láng giềng, sẽ mang lại cho đảng DC đúng ... zero phiếu!
Cụ bà Elizabeth Warren cũng sẽ mau mắn bị loại ngay bất kể bà Warren có lợi thế là không phải là liền ông mà là liền bà. Không ai bầu cho một ông chuyên ‘cóp’ ý người khác ngồi cùng với một bà mạo danh da đỏ. Cóp + mạo danh khó có thể là công thức lý tưởng cho lãnh đạo cả nước.
Anh Beto O’Rourke có chút hy vọng vì tuổi trẻ, có ‘ngoại hình’ giống thần tượng Robert Kennedy năm xưa, và quan trọng hơn, là dân cao bồi Texas, có hy vọng giúp mang Texas và vài tiểu bang miền nam về cho đảng DC. Đáng phiền là anh Beto có khá nhiều hành trang của tuổi trẻ. Cộng vào cái thúng hành trang trong quá khứ của cụ Biden, liên danh Biden-Beto sẽ khó qua cầu vì có nhiều triển vọng cầu sẽ xập vì hành trang quá nặng.
Anh Pete Buttigieg cũng không có nhiều hy vọng đứng cùng liên danh với cụ Biden. Có lợi điểm hơn anh Beto ở chỗ quá khứ trong trắng như ma sơ, không có tỳ vết gì vì đã chẳng làm gì hết ngoài thành tích ... có chồng. Đã vậy, lại có thành tích cựu chiến binh từ mặt trận Afghanistan về. Anh này là tay mơ, thị trưởng cái tỉnh nhỏ bằng nửa Kontum. Có thành tích giáng chức một cảnh sát trưởng da đen, một hành động không được cảm tình lắm của dân da đen. Còn một yếu tố lớn nữa mà chưa ai rõ sẽ ảnh hưởng như thế nào: chẳng ai biết bao nhiêu dân Mỹ sẵn sàng có một ông phó tổng thống... có chồng?
Gần hai chục ứng cử viên còn lại thì toàn là hậu thuẫn từ 0,1% đến 2%, mà phần lớn sẽ biến mất trong vài tháng tới.
Nhìn đi nhìn lại, trong đám ứng cử viên hiện nay, chỉ còn một bà Kamala Harris là mặc áo đen đi dự quốc táng trông đẹp nhất.
Thứ nhất, bà Harris có hai yếu tố cực hợp thời thượng cấp tiến: phụ nữ và da đen, đây là những yếu tố cực quan trọng để bù đắp lại việc đảng DC chọn một cụ ông da trắng. Thứ nhì, bà có tư tưởng cấptiến, tính tình rất rộng rãi, tặng rất nhiều quà cáp bánh vẽ miễn phí cho tất cả mọi người. Thứ ba, bà có kinh nghiệm tranh cử, biết cách lập ‘quan hệ’ cần thiết để đắc cử, như khi bà tranh cử chức bộ trưởng Tư Pháp Cali, đã chia chăn gối với ông dân biểu da đen quyền thế nhất tiểu bang. Và thứ tư, quan trọng nhất, bà có trong túi 55 phiếu cử tri đoàn của Cali, 20% con số cần thiết để vào Tòa Bạch Ốc.
Điểm yếu của bà Harris: với kinh nghiệm bộ trưởng Tư Pháp của tiểu bang, bà rành về luật, có tài chất vấn rất hay trong các cuộc điều trần, nhưng đó là những khả năng của ... quan tòa. Trong khi bà có vẻ không có tài thu hút cử tri của một chính trị gia. Múa mép là yếu tố sinh tử trong thể chế dân chủ ma-dzê in USA. TT Obama chỉ là một anh ‘tổ chức cộng đồng’ của một khu phố Chicago, thuộc loại quan chức địa phương hạng bét, nhưng có tài múa mép nên leo thang vào tới Tòa Bạch Ốc.
Dù vậy, bà Harris vẫn còn nhiều hy vọng ra vai phó.
Vẫn chỉ là đoán mò. Chính trị Mỹ thiên biến vạn hoá, biết đâu chừng đại diện cho đảng DC ra tranh cử sẽ là… ông Buttigieg và ‘chồng’ của ông ta thì sao?
Vấn đề thứ hai cần bàn: liên danh Biden-Harris này có hy vọng đắc cử không?
Nếu kẻ này có tài bói toán của cụ Trạng Trình và biết trước kết quả thì hiện giờ đã không ngồi viết lách lăng nhăng mà đang bận ngồi trên du thuyền tại Bahamas, để đoán giá cổ phiếu tuần tới. Dù sao thì ông CH hay bà DC thắng, nước Mỹ vẫn còn đó, chẳng chết anh Mỹ trắng hay Mỹ đen nào. Diễn Đàn Trái Chiều vẫn còn đó (hy vọng là vậy!).
Thôi thì ta cứ cho là liên danh Biden-Harris này sẽ đắc thắng và qua đầu năm 2021, ta sẽ thấy cụ Biden dơ tay tuyên thệ nhậm chức tổng thống thứ 46 của Đại Cường Cờ Hoa.
Thế thì chuyện gì sẽ xẩy ra? Con tàu Cờ Hoa sẽ đi về đâu?
Đây là lời hứa chính thức của cụ Biden: Hãy bầu cho tôi, chúng ta sẽ mang mọi chuyện trở về như cũ (nguyên văn: “Vote for me, and we’ll put things back the way they were”).
Ở đây, không cần là thấy bói cũng biết cụ Biden sẽ giữ lời hứa trở về với dĩ vãng vì tất cả chúng ta đều đã có dịp chiêm ngưỡng cụ Biden từ hơn bốn thập niên qua, nhìn tóc cụ đổi từ rậm rạp đen huyền qua lưa thưa trắng tinh. Không ai không biết là cụ vua ‘cóp’ sẽ cóp lại sách lược kinh bang tế thế của TT Obama, tuy có thêm chút mắm muối cho khác mùi vị tý ty.
Các chính sách của TT Obama, từ đối nội đến đối ngoại, kinh tế, xã hội, quốc phòng, ngoại giao, an sinh, y tế, giáo dục, thậm chí các chính sách về cầu tiêu nam nữ, về tự do lựa chọn giới tính, ... tất cả sẽ được mang ra lau chùi, đánh bóng, xài lại hết. Mọi việc trở lại như cũ. Như vậy tốt hay xấu? Muốn biết, tất nhiên phải nhìn lại thành quả của Đấng Tiên Tri.
Diễn đàn này mới nhận được một email của một cụ tỵ nạn bị bệnh DƯT, thời kỳ cuối, nức nở ca tụng thành quả của Đấng Tiên Tri.
Obama đã là chuyện xưa như chuyện Phong Thần Diễn Nghĩa, nhưng cụ này trong hơn hai năm qua, vẫn chưa hoàn hồn, vẫn còn mơ thấy Đấng Tiên Tri đang ban phước lành, gửi cho kẻ này một bài của một anh nhà báo Mỹ vô danh tiểu tốt nhưng cuồng Obama, được dịch ra tiếng Việt, không rõ ai dịch, chỉ biết chắc là chính cụ tỵ nạn cuồng chống Trump không phải là người dịch vì khả năng của cụ này không đi xa hơn việc ‘cóp’ bài của người khác, theo gương cụ Biden. Cụ tỵ nạn này vui mừng, đắc chí tìm ra được một bài viết hợp ý, có tính rất thuyết phục chỉ vì cụ đọc được những câu, những lý luận cụ thấy mát mắt mát tai, tung hô thần tượng của cụ tối đa nhưng cũng có vài chuyện chê khiến cho bài viết có vẻ ‘công bằng’, có ‘giá trị’!
Ý của bài viết là ca tụng thành quả kinh thiên động địa của Obama, với hàm ý là ngày mai trời lại sáng, cụ Biden sẽ mang lại mặt trời cho dân Mỹ sau những ngày tăm tối của Trump.
Có thật không? Ta coi lại thử. Không phải vì bài viết quá đúng, mà chỉ vì không ít người có thể cũng đã bị bài viết này mê hoặc, đang ngẩn ngơ mơ tưởng thời ‘vàng son Obama’.
Bài viết này đánh giá TT Obama trên 5 vấn đề chính: hệ thống y tế, môi trường, thương mại, kinh tế, và quan hệ quốc tế. Vì khuôn khổ giới hạn của diễn đàn này, kẻ này xin chỉ bàn qua loa về những đề tài này thôi, không bàn về những chuyện khác.
1.  Hệ thống y tế: theo bài viết thì TT Obama được chấm điểm B. Theo tác giả, “Cải cách toàn diện hệ thống chăm sóc sức khỏe là một chiếc chén thánh mà Đảng Dân chủ đã săn đuổi trong nhiều thập niên, dưới thời ông Obama, cuối cùng họ đã đạt được nó. … Cho dù gặp sự chống đối của nhiều tiểu bang dưới thống đốc CH, Obamacare đã thành công với 8,8 triệu người đã đăng ký với Obamacare, trong khi số người không có bảo hiểm y tế đã giảm từ 15,7% xuống 9,1%”.
Muốn biết giá trị thật sự của Obamacare, chỉ cần nhìn vào đúng một nhận định của cựu TT Clinton: “Đó là cái gì điên rồ nhất thế giới khi 25 triệu người có bảo hiểm y tế, nhưng tất cả những người khác cong lưng cầy cuốc 60 tiếng đồng hồ một tuần để thấy bảo phí tăng gấp đôi trong khi những dịch vụ được bảo hiểm giảm đi một nửa”.
Có cần viết thêm gì không? TT Biden có muốn phục hồi cái ‘điên rồ nhất thế giới’ đó không?
2. Môi trường: được chấm điểm A-. Với thành quả quan trọng nhất là “Obama đã đóng góp vào thành công của hiệp định Paris về chống biến đổi khí hậu, trong đó Hoa Kỳ cùng với 185 quốc gia khác cam kết cắt giảm lượng khí gây hiệu ứng nhà kính”.
Câu hỏi tóm lược lại trọn vẹn ‘thành quả quan trọng nhất’ của TT Obama: vậy thì tại sao hiệp định Paris lại không được đưa ra quốc hội để được chính thức phê duyệt như một hiệp ước quốc tế bắt buộc Mỹ phải tôn trọng? Câu trả lời ai cũng biết: vì không có hậu thuẫn trong cả hai đảng CH lẫn DC, vì hiệp định đó có quá nhiều điều bất lợi cho Mỹ, kể cả việc TT Obama cam kết làm ông Già Noel cõng gần hết chi phí cho việc thi hành hiệp định và bù đắp tài chánh cho nhiều nước bị thiệt hại vì hiệp định.
Tham gia vào một hiệp định mà cả nước chống, không dám mang ra trước quốc hội thảo luận, mà được chấm điểm A? TT Trump đã rút ra khỏi thoả thuận Paris này rồi. TT Biden có tính gia nhập lại và có dám mang ra trước quốc hội phê chuẩn không? Được điểm A mà!
3.     Thương mại: bị chấm điểm D-. Vì “hiệp ước TPP bị chống đối của một liên minh giữa phe cực tả của Đảng Dân chủ và những người theo chủ nghĩa dân tộc về kinh tế đang ngày càng có quyền lực nhờ sự nổi lên của Trump”. Một hiệp ước mà gặp chống đối từ cực tả đến cực hữu không mang ra quốc hội phê chuẩn được thì có gì hay ho mà khoe? Ngay cả bà Hillary cũng phải công kích TPP. Chưa kể chuyện lôi Trump vào là chuyện … bố láo. Hiệp ước TPP bị chống đối không mang ra quốc hội phê chuẩn cả mấy năm trước khi ông Trump còn mắc bận chia bài.
Đố TT Biden có thể đẻ ra lại TPP được!
4.     Kinh tế: Được chấm điểm A. Theo bài viết, “Khi ông Obama nhậm chức, kinh tế Mỹ đang rơi tự do. Tỷ lệ thất nghiệp đã vọt lên mức hai con số [fake news: khi Obama nhậm chức, tỷ lệ thất nghiệp là 6%, chỉ tăng lên 10% sau khi Obama đã nắm quyền gần một năm], giá nhà ở rớt thảm hại còn ngành tài chính thì đang bên bờ vực sụp đổ. Tám năm sau, bức tranh kinh tế mang màu sắc ổn định và tăng trưởng vừa phải [cũng fake news: tăng trưởng ở mức thấp nhất lịch sử, từ 1% đến 2%], … Về mặt chính sách, ông Obama đã sớm đưa ra một gói kích cầu lớn và một đạo luật cải cách tài chính trong nhiệm kỳ đầu tiên của mình. Chính quyền của ông đã giám sát một chương trình hỗ trợ đã cứu General Motors khỏi một cuộc phá sản có thể đã tàn phá nền công nghiệp ô tô Mỹ. Có lẽ tình trạng của nền kinh tế hiện lại là di sản lớn nhất của ông”.
Đây là huyền thoại ngớ ngẩn được phe DC nuôi dai dẳng nhất trong tất cả các huyền thoại về Đấng Tiên Tri, kẻ này đã viết quá nhiều. (Xin xem bài mới nhất trên Diễn Đàn này: Bài 10: TT Obama Xuất Sắc Nhất? Tháng Ba, 2018)
Nói kinh tế Trump chỉ là di sản của kinh tế Obama là không hiểu gì về kinh tế cơ bản nhập môn. Kinh tế Obama là kinh tế chỉ huy, với Nhà Nước Vú Em ra vô số luật lệ thủ tục nhằm kiểm soát kinh tế, đánh thuế lợi nhuận công ty cho cao với mục đích tái phân phối lợi tức, tạo công bằng xã hội. Kinh tế Trump là kinh tế thực sự chịu chi phối của thị trường cung cầu, với tối thiểu can thiệp của Nhà Nước và giảm thuế tối đa, nhắm mục đích tăng trưởng kinh tế, cho cả nước giàu lên, tuy mức tăng trưởng không đồng đều cho tất cả mọi người. Khác nhau như mặt trời mặt trăng. Một cái xe Ferrari có thể nói là sự tiếp nối của xe thổ mộ không?
TT Biden có muốn bỏ Ferrari trở về xe thổ mộ không?
5.   Quan hệ quốc tế: được chấm điểm C+. Bài viết có đoạn “Ông Obama sẽ rời Nhà Trắng với hai thành tựu nổi bật trong lĩnh vực ngoại giao - hiệp định hạt nhân với Iran và bình thường hóa quan hệ ngoại giao với Cuba… Bài viết nói qua về những thất bại như quan hệ với Nga chưa tốt, Trung Đông còn lộn xộn, Bắc Hàn vẫn thử bom, và ‘chuyển trục qua Á Châu’ chẳng đi đến đâu hết.
Thành quả tại Iran tuyệt đối chẳng có gì đáng khoe. Iran được trả lại cả trăm tỷ tài sản đổi lấy việc cho phép được ‘tự kiểm soát’ việc không phát triển tiềm năng nguyên tử. Ai cũng thấy là thỏa thuận bịp chỉ là hình thức để mua chuộc Iran, nhờ Iran giúp ổn định tình hình tại Afghanistan cũng như giúp kềm chế các nhóm khủng bố Hồi giáo đừng đánh Mỹ. Trong khi đó, chẳng ai thấy hậu quả cụ thể nào của việc bình thường hóa ngoại giao với Cuba hết, sao gọi là ‘thành quả nổi bật nhất’ được?
Các ‘thất bại’ của TT Obama được bài viết nêu lên quả không sai. Nhưng thiếu những chuyện ý nghĩa nhất: không dám đề cập đến chính sách ‘lãnh đạo từ sau lưng’ kèm theo sách lược đối ngoại dựa trên vái lạy, xin lỗi bốn phương tám hướng về tất cả những tội thật hay tội tưởng tượng của Mỹ từ ngày lập quốc.
TT Biden có dự tính tiếp tục chính sách cúi gập người bái lạy thiên hạ không vậy?
Thay lời tóm lược, kẻ này xin trích dẫn nguyên văn nhận định của mục sư da đen cấp tiến nặng Jesse Jackson: “Thử thách (đối với ông Biden) là thiên hạ hướng về một ngày mới, không nhất thiết phải nhìn vào những năm tháng cũ”.
Cụ Biden mà đại diện cho đảng DC thì các cụ tỵ nạn sẽ điên đầu, không biết phải lựa chọn như thế nào giữa TT Trump mà các cụ bị dị ứng nặng vì nhiễm bùa của TTDC và các báo thông ngôn tỵ nạn, và cụ Biden là người đã dâng miền Nam cho CSBV và kịch liệt chống việc các cụ đến sống trên đất Mỹ này.
Các cụ tính sao đây? Nhớ gửi email tứ tung thông báo cho bà con tỵ nạn biết nhé.



Thursday, June 13, 2019

NGƯỜI AMISH Ở MỸ - Phạm Cao Hoàng


NGƯỜI AMISH M
Phạm Cao Hoàng
Họ theo đuổi một lối sống đơn giản, khiêm tốn, hiếu hòa, kiên nhẫn, nhường nhịn, quên đi bản thân, hết lòng vì cộng đồng. Kiêu ngạo và chủ nghĩa cá nhân là những thứ tối kỵ đối với người Amish. Họ không dùng điện, không làm chủ xe hơi, điện thoại,… Cuộc sống của họ bây giờ và 300 năm trước không khác nhau bao nhiêu.
NGƯỜI AMISH LÀ AI? VÌ SAO HỌ DI CƯ SANG CHÂU MỸ?
Vào thế kỷ 16, nhiều tín đồ Thiên Chúa giáo ở Châu Âu tham gia phong trào Anabaptist Movement vốn chủ trương không rửa tội cho trẻ em, mà chỉ rửa tội cho người lớn - khi mà họ đã có thể chủ động chọn lựa đức tin của họ. Họ ngược đãi, bị phân biệt đối xử, một số người bị giết. Nhiều người trốn vào vùng rừng núi của Thụy Sĩ và miền nam nước Đức, và cộng đồng Amish được hình thành ở đó. 
Amish chính là giáo phái Tin Lành tách ra từ một giáo phái Tin Lành đã hình thành trước đó, Mennonites. Đầu thế kỷ 18 để có tự do tôn giáo, cộng đồng Mennonites và Amish di cư sang Châu Mỹ.
HỌ THEO ĐUỔI NHỮNG GIÁ TRỊ NÀO?
Họ theo đuổi một lối sống đơn giản, khiêm tốn, hiếu hòa, kiên nhẫn, nhường nhịn lẫn nhau, quên đi bản thân, hết lòng vì cộng đồng. Kiêu ngạo và chủ nghĩa cá nhân là những thứ tối kỵ đối với người Amish.
Những hình ảnh như thế này là biểu tượng về sự tương trợ lẫn nhau của người Amish. Ngày làm nhà kho giống như ngày hội. Mọi thứ được chuẩn bị sẵn sàng, đến ngày dựng lên thì cả cộng đồng cùng làm, và nguyên tắc là trong một ngày nhà kho phải được hoàn tất. Trong ngày này, đàn ông thì lo công việc, phụ nữ thì nấu các món ăn ngon để chiêu đãi, còn trẻ em thì vui chơi thỏa thích.
ĐIỀU LẠ LÙNG NHẤT VỀ NGƯỜI AMISH LÀ GÌ?
Điều lạ lùng nhất là họ từ chối các tiện nghi do khoa học kỹ thuật mang lại. Họ không dùng điện, không làm chủ xe hơi, điện thoại,… Cuộc sống của họ bây giờ và 300 năm trước không khác nhau bao  nhiêu.
ƯU TIÊN HÀNG ĐẦU CỦA NGƯỜI AMISH LÀ GÌ?
Ưu tiên số một là thờ phượng Chúa. Sống là khoảng thời gian chờ đợi để trở về với Chúa. Kế đến là gia đình, nông trại, và cộng đồng. Phần lớn người Amish sống bằng cách làm nông. Các buổi  lễ và cầu nguyện của họ được luân phiên tổ chức trong các gia đình, không tổ chức trong nhà thờ.
CÓ BAO NHIÊU NGƯỜI AMISH ĐANG SỐNG Ở MỸ?
Khoảng ba trăm ngàn người, nhiều nhất là ở tiểu bang Ohio, kế đến là tiểu bang Pennsylvania. (Một số ít sống ở Canada). Họ có lối ăn mặc riêng, với loại vải trơn, không có sọc hoặc hoa hòe, hình ảnh…
NGƯỜI AMISH NÓI THỨ TIẾNG GÌ?
Ở nhà thờ và trong gia đình, họ nói tiếng Đức. Khi đi học, họ dùng tiếng Anh. Tiếng Đức cũng được dạy trong nhà trường.
TRẺ EM AMISH ĐI HỌC Ở ĐÂU?
Họ tự hình thành và quản lý một loại trường riêng, được gọi là one-room schoolhouse,loại trường chỉ có 1 phòng học duy nhất nằm ở nhiều địa bàn khác nhau trong cộng đồng.  Thường các em chỉ học tới lớp 8 thì dừng lại.

TẠI SAO NGƯỜI AMISH KHÔNG DÙNG ĐIỆN?
Người Amish không dùng điện vì cho rằng điện đưa đến những tiện nghi của đời sống hiện đại, và sự cám dỗ của những tiện nghi này có thể làm hủy hoại các giá trị tôn giáo và đời sống gia đình.  Giá trị mà họ theo đuổi chính là sự đơn giản, khiêm tốn trong cuộc sống. Càng sống đơn giản, con đường giải thoát sau này càng rộng hơn.
HỌCÓ SỞ HỮU CÁC LOẠI XE HƠI KHÔNG?
Không. Họ chỉ có xe ngựa (buggy). Họ muốn tạo dựng và duy trì một cộng đồng trong đó mọi người sống hòa hợp, chia sẻ với nhau, có mức sống gần như nhau, không có sự chênh lệch giàu nghèo. Việc sở hữu các tiện nghi đắt tiền sẽ phá vỡ trật tự của cộng đồng, dẫn đến sự chênh lệch giàu nghèo, tạo điều kiện cho tính kiêu căng, hợm hĩnh phát triển. Tuy nhiên, do nhu cầu cuộc sống, họ có thể đi xe buýt, xe lửa, taxi, hoặc thuê xe, nhưng làm chủ một chiếc xe thì không.
HỌ CÓ SỞ HỮU ĐIỆN THOẠI KHÔNG?
 Phần lớn các gia đình không có điện thoại. Họ sử dụng điện thoại công cộng và ngày nay một số ít bắt đầu dùng cell phone.
HỌ CÓ DÙNG GAS  KHÔNG?
Có. Thứ gì có thể thay thế cho nguồn điện thì họ vẫn dùng, vì nó tiện lợi hơn, nhưng không ảnh hưởng đến lối sống đơn giản của họ. Ví dụ, hệ thống sưởi, bếp gas, tủ lạnh chạy bằng gas, đèn thắp sáng… vẫn được chấp nhận.
CÁC WEBSITES CỦA HỌ ĐƯỢC HÌNH THÀNH NHƯ THẾ NÀO?
Chính những người Amish không làm ra những websites này  vì họ không dùng điện và không sở hữu computers. Các websites này được làm ra bởi những cá nhân hoặc tổ chức có mối quan hệ với cộng đồng người Amish nhằm chuyển đến thế giới bên ngoài những thông tin chính xác về người Amish và lối sống của họ.
NGƯỜI AMISH CÓ CHỤP HÌNH KHÔNG?
Không được chụp hình cá nhân, vì Thánh Kinh của họ xem chụp hình là điều cấm kỵ. Họ quan niệm, “người ta chết để tiếng”, chứ không phải cái diện mạo bên ngoài: mỗi người đến rồi cũng phải đi, cái còn lại là cái tâm, cái đức như thế nào để mọi người nhớ đến. Người Amish không cho phép du khách chụp hình cá nhân của họ.
  
TẠI SAO ĐÀN ÔNG AMISH ĐỂ RÂU CẰM (BEARD) VÀ KHÔNG ĐỂ RÂU MÉP (MOUSTACHE)?
 Một bộ râu cằm dài là dấu hiệu của sự trưởng thành. Họ bắt đầu để râu cằm sau khi lập gia đình. Người Amish không chấp nhận chiến tranh, mà râu mép lại được giới quân sự ưa chuộng nên họ không phù hợp và không để râu mép.
TẠI SAO PHỤ NỮ AMISH LUÔN ĐỘI KHĂN TRÊN ĐẦU?
Phụ nữ không được phép cắt tóc. Có như thế nào cứ để như thế đó. Họ đội khăn giữ búi tóc cho gọn nhằm thuận tiện trong khi làm việc.
NGƯỜI AMISH CÓ ĐÓNG THUẾ KHÔNG?
 Những sản phẩm họ làm ra mang tinh chất tự cung, tự cấp thì được miễn thuế. Tuy nhiên, họ vẫn có nghĩa vụ đóng thuế bất động sản, thuế thu nhập, và các loại thuế khác.
HỌ CÓ NHẬN CÁC PHÚC LỢI TỪ CHÍNH PHỦ KHÔNG?
 Không. Họ chủ trương gia đình của họ lo liệu mọi chuyện, nếu quá khó khăn cộng đồng của họ sẽ giúp đỡ. Họ không nhận các phúc lợi từ Social Security Benefits, Unemployment Benefits, Welfare Funds…
NGƯỜI AMISH TRỒNG NHỮNG THỨ GÌ Ở CÁC NÔNG TRẠI CỦA HỌ?
 Bắp, lúa mì, thuốc lá, đậu nành, khoai tây, lúa mạch, rau, hoa quả… Họ dùng ngựa để làm sức kéo.  
HỌ CÓ ĐI KHÁM BỆNH KHÔNG?
 Họ chủ trương “phòng bệnh hơn chữa bệnh”. Vạn bất đắc dĩ họ mới tìm đến bác sĩ hay bệnh viện. Tuy không có bảo hiểm y tế nhưng họ thanh toán các chi phí chữa trị một cách sòng phẳng, vì cộng đồng của họ sẵn sàng giúp đỡ nếu như cá nhân không tự lo liệu nổi.
GIỚI TRẺ AMISH CÓ CHẤP NHẬN LỐI SỐNG  NHƯ VẬY KHÔNG?
Đại đa số chấp nhận, vì họ đã quen như vậy. Một số rất ít bỏ đi, tìm đến những nơi khác. Thực tế, dân số trong các cộng đồng Amish không giảm đi, mà càng ngày càng tăng, cho thấy niềm tin tôn giáo và những giá trị mà họ theo đuổi vẫn có sức hấp dẫn mạnh mẽ .
  
Nguồn tham khảo:


Thời Hạn 45 Ngày Cho Mexico


Thi Hn 45 Ngày Cho Mexico
Mexico muốn có “giải pháp khu vực" để kiềm chế dòng người di cư sang Mỹ
·         6 giờ trước
Ngoại trưởng Mexico Marcelo Ebrard công nhận nước họ có thời hạn 45 ngày để giảm số dân tìm cách vào Mỹ định cư, trong một thoả thuận để không phải đối mặt với thuế quan của Hoa Kỳ.
Marcelo Ebrard cũng cho biết họ sẽ cố gắng củng cố biên giới phía Nam nhằm giảm người di cư như Tổng thống Mỹ Donald Trump yêu cầu.
Mặc dù chưa có mục tiêu cụ thể nào được đặt ra, ông Ebrard cho biết các biện pháp này sẽ được đánh giá vào giữa tháng Bảy.
Nếu sau đó con số không giảm, các cuộc thảo luận sẽ diễn ra với Brazil, Panama và Guatemala - những quốc gia hiện đang được người di cư sử dụng làm điểm trung chuyển.
'Câu giờ'
Ông Ebrard cho biết thỏa thuận đạt được với Mỹ vào thứ Sáu sau nhiều ngày "đàm phán hết sức khó khăn" đã cho Mexico một khung thời thời gian để họ có thể chứng minh là sẽ thành công trong việc giảm số lượng người di cư.
Ông nói rằng các nhà đàm phán Mỹ đã muốn Mexico cam kết "không cho di dân" đi qua lãnh thổ của mình, nhưng theo ông Ebrard, đó là "nhiệm vụ bất khả thi".
Ông Ebrard cho biết phía Mỹ cũng muốn chỉ định Mexico là "quốc gia thứ ba an toàn", điều này sẽ khiến Mexico phải nhận những người xin tị nạn hướng tới Mỹ và xử ký yêu cầu của họ tại chính nước mình.
Ngoại trưởng Ebrard nói rằng ông đã khước từ yêu cầu đó vào thời điểm hiện tại:
"Chúng tôi đã nói họ hãy đặt ra một khoảng thời gian để xem đề xuất của Mexico có đem lại hiệu quả không, và sau đó chúng ta sẽ ngồi xuống và xem những biện pháp bổ sung nào là cần thiết '".
"Tôi nghĩ đó là thành tựu quan trọng nhất của các cuộc đàm phán", ông nói thêm.
Mexico cho biết họ sẽ triển khai Lực lượng Vệ binh Quốc gia trên khắp đất nước từ thứ Hai và cử thêm 6.000 binh sĩ đến biên giới phía nam với Guatemala.
Tiến trình này đã diễn ra thế nòa?
Tại biên giới phía bắc Mexico, tiếp giáp với Hoa Kỳ, vượt biên trái phép đã tăng trở lại sau giảm trong năm đầu tiên Tổng thống Mỹ Donald Trump tại vị.
Hồi tháng 2, ông Trump tuyên bố tình trạng khẩn cấp ở biên giới Mỹ-Mexico, nói rằng điều đó là cần thiết để giải quyết những gì ông cho là khủng hoảng.

Vào tháng 5, ông Trump đe dọa tăng thuế 5% đối với hàng hóa Mexico từ 10/06 và tăng 5% mỗi tháng cho đến khi đạt 25% vào tháng 10 nếu Mexico không có hành động đáng kể để hạn chế di cư.
Mexico hiện là một trong những đối tác thương mại lớn nhất của Hoa Kỳ, chỉ sau Trung Quốc và Canada. Sau nhiều ngày đàm phán, một thỏa thuận đã đạt được vào thứ Sáu mà cả hai bên đều ca ngợi là thành công.
Nhưng vào hôm thứ Hai, Tổng thống Trump đã cảnh báo rằng các biện pháp thuế quan vẫn còn trên bàn đàm phán, nếu một phần của thỏa thuận không được quốc hội Mexico thông qua, việc thuế sẽ được khôi phục.
Khi được hỏi về dòng tweet này, ông Ebrard nói rằng ông nghĩ Tổng thống Trump đang đề cập đến các biện pháp khu vực có thể được thực hiện cùng với các quốc gia Trung Mỹ mà hầu hết những người di cư đến từ đó.
Ông nói rằng những biện pháp đó sẽ được sử dụng nếu các kế hoạch của chính phủ Mexico (chẳng hạn như củng cố biên giới với Guatemala) thất bại.
"Nếu các biện pháp của chính phủ không hiệu quả, chúng tôi sẽ phải chuyển sang mô hình khu vực (cần được Quốc hội Mexico phê chuẩn), đó là những gì ông đang đề cập", ông Ebrard nói với các phóng viên tại một cuộc họp báo.
Tổng thống Trump cũng nói rằng Mexico sẽ sớm thực hiện các giao dịch mua nông sản "lớn" từ Mỹ.


MEXICO HAS AGREED TO IMMEDIATELY BEGIN BUYING LARGE QUANTITIES OF AGRICULTURAL PRODUCT FROM OUR GREAT PATRIOT FARMERS!
Nhưng khi được hỏi về thỏa thuận này vào thứ Hai, ông Ebrard nói rằng không có thêm thỏa thuận nào với Mỹ và ông Trump có thể đang đề cập đến tăng trưởng thương mại dự kiến sau thỏa thuận di cư.
Khi được các phóng viên tại Nhà Trắng hỏi về mâu thuẫn này, ông Trump nói lại rằng có một thỏa thuận khác sẽ được công bố "rất sớm".
"Họ phải được chấp thuận và họ sẽ được chấp thuận. Nếu họ không được chấp thuận, chúng tôi sẽ phải suy nghĩ về thuế quan."